Besparen op energierekening dankzij herhaald bezoek energiecoach

Zonnepanelen

10% van de Nederlandse huishoudens heeft moeite om de energierekening te betalen. ECN deed onderzoek naar effectieve interventies om deze energiearmoede aan te pakken. Op basis daarvan kwam een toolkit uit, met handige instrumenten om energiearmoede doeltreffend te bestrijden. De gemeente Leeuwarden liet zich door de toolkit inspireren.

Uit het onderzoek blijkt dat huishoudens door goed advies gemiddeld honderd euro per jaar kunnen besparen op de energierekening. Door werkzoekenden op te leiden tot energieadviseurs kan daarnaast worden bijgedragen aan de werkgelegenheid. Projectleider Koen Straver heeft het onderzoek naar energiearmoede opgezet: “Het onderzoeksrapport is meer dan duizend keer gedownload. Dat is een goed teken: er zijn daarbij namelijk ook gemeenten die het gebruiken.”

Toolkit
De toolkit, bedoeld voor gemeenten, is een samenvatting van de inzichten die in het onderzoek zijn opgedaan. Op de website is alles te vinden over hoe je een project tegen energiearmoede opzet, welke materialen daarvoor nodig zijn en hoe je de doelgroep kunt bereiken. Zo kunnen gemeenten er bijvoorbeeld lezen over doeltreffende wervingscampagnes en effectieve maatregelen voor energiebesparing.

De energiecoach
Om mensen bewust te maken van hoeveel energie ze kunnen besparen, komt een energiecoach langs. Straver: “Wat voor functie energiecoach is, verschilt. In Utrecht was het bijvoorbeeld een betaalde baan en in Assen wilden ze met studenten van de Hanzehogeschool werken. Soms zijn het ook vrijwilligers. Wij zeggen: neem het niet te licht. Want een energiecoach is leraar, monteur en maatschappelijk werker in één.”

Leeuwarden
In november 2016 in de Gemeente Leeuwarden begonnen met de aanpak ‘energiebesparing voor minima’. Arjen Goodijk van de Gemeente Leeuwarden vertelt: “Wat in het rapport van ECN stond bevestigde dat we op de goede weg zaten. Dat schepte bij ons vertrouwen.”

De eerste stap
Een goede start is essentieel, vindt Goodijk. “De kracht van onze aanpak zit hem bijvoorbeeld al in het begin. Met een persoonlijke brief nodigen we huishoudens uit om zich aan te melden bij de energiecoach. Met hun aanmelding zetten ze al de eerste stap naar een lagere energierekening. De coach neemt dan contact met hen op. Hij plant een afspraak in en neemt een klein cadeautje mee: een led-lampje. Mensen hechten juist daar waarde aan.”

De kracht van herhaling
In Leeuwarden nemen ze werkzoekenden als energiecoach aan. Goodijk: “Vooral de intrinsieke motivatie van een energiecoach is heel belangrijk. Het onvoorspelbare karakter van dit traject maakt het werk soms lastig. De coach moet daarom oprecht gemotiveerd zijn.” De energiecoach kijkt of er tochtstrips nodig zijn en of de cv-ketel zuiniger ingeregeld kan worden. Na twee maanden komt hij terug om te vragen wat er met de maatregelen en tips is bereikt. Uit de toolkit blijkt onder andere dat die herhaalde bezoeken belangrijk zijn. Goodijk: “We ontdekten al snel hoe belangrijk ook die tweede en derde bezoeken zijn. De toolkit bevestigde dit.”

‘Kijk eens wat we bespaard hebben!’
In Leeuwarden zijn de maatregelen een succes, vindt Goodijk: “Dikwijls sturen huishoudens een mailtje met hun energierekening aan de coach: ‘kijk eens wat we bespaard hebben!’.” De toolkit heeft de gemeente daarbij geholpen. “De toolkit laat de mogelijkheden zien. Wij zien het als inspiratie en een bevestiging van dat we op de goede weg zitten.”

Meer weten?